देवालयवास्तुशास्त्रदृशा शिवलिङ्गलक्षणविमर्शः

प्रस्तुतशोधपत्रे शिवलिङ्गलक्षणविमर्शः कृतः। अत्र शिवलिङ्गस्य तात्त्विकं दार्शनिकं आगमिकं वास्तुशास्त्रीयस्वरूपं च सम्यक् विवेचितम् । शिवलिङ्गशब्दस्य व्युत्पत्तिः तस्य प्रतीकार्थः शिवतत्त्वेन सह अभेदसम्बन्धः पुराणेषु प्रतिपादितं लिङ्गमहत्त्वं च निरूपितम्। एतदर्थं लिङ्गपुराणस्कन्दपुराणयोः वास्तुग्रन्थेषु च वर्णितानां विविधलिङ्गभेदानां तेषामाकारप्रमाणानां निर्माणविधेः स्थापत्यनियमानां च विशदं प्रतिपादनम् अत्र दृश्यते। शिवलिङ्गस्य निष्कलसकलमिश्ररूपाणां व्याख्यया सह प्रतिमाशास्त्रीयविवेचनं कृतम्। प्रतिमानिर्माणार्थं शिलालक्षणवर्णभेदलिङ्गलक्षणलिङ्गस्थानादीनां लिङ्गस्थापनफलादीनामप्यध्ययनं समाविष्टम्। शिवलिङ्गं ब्रह्माण्डीयसृष्टितत्त्वस्य शिवस्य निराकारब्रह्मस्वरूपस्य भारतीय स्थापत्यपरम्परायाश्च गूढप्रतीकमस्ति।